Gydangilydd.cymru
Cliciwch i glywed
Cofiwch Dryweryn Ers y difrod i’r wal i’r gogledd o Lanrhystud sydd yn ein hatgoffa ni i beidio anghofio Tryweryn mae llawer tebyg wedi codi dros nos. Rhai yn diflannu yn reit gyflym wrth gwrs ond llawer ‘yna o hyd’. Felly os oedd rywun neu rywrai yn meddwl y bydden ni’n cadw’n dawel, erbyn hyn maen nhw’n gwybod yn well. Gan nad oedd nifer iawn o’r Cymry sydd o gwmpas y dyddiau hyn wedi eu geni yn y pumdegau, pa mor fanwl yw eu gwybodaeth am frwydr Cwm Celyn yn erbyn grym Corfforaeth Lerpwl? Ar ôl symud o sir Fôn i fyw yng nghanol Seisnigrwydd de sir Benfro a finnau ddim wedi cyrraedd fy arddegau ar y pryd, prin iawn oedd fy ngwybodaeth am y sefyllfa. Mae llawer o raglenni wedi bod ar y teledu dros y blynyddoedd ond dim ond yn y misoedd diwethaf dw i wedi teimlo poen trigolion Capel Celyn a dod yn ymwybodol o chwant ariannol dinas Lerpwl. Doedd gan y ddinas ddim prinder o ddŵr, eisiau ei werthu i drefi tu draw i’w ffiniau oedden nhw. Un llyfr sydd wedi agor fy llygaid, llyfr reit swmpus ond peidiwch â meddwl bydd rhaid i chi sloggio eich ffordd trwyddi. Credwch chi fi bydd y llyfr yn eich tynnu trwyddi. Ffrwyth gwaith ymchwil trylwyr Manon Eames yw hi ac mae’n llyfr hanfodol ei ddarllen gan bob un sydd mewn cariad â’n gwlad fechan ni. Mi wnaeth dinas Lerpwl lwyddo yn ei chynllun ond atalnod mewn hanes oedd y trais yna yn ein herbyn. Mor hawdd oedd hi i gael yr hawl i foddi’r cwm gan roedd ein haelodau seneddol, y rhai ffyddlon beth bynnag, yn y lleiafrif. I rai aelodau doedd y peth ddim yn ddigon pwysig. Diolch byth, erbyn hyn mae gennym ein cynulliad a, beth bynnag dach chi’n meddwl am hynny, ein cynulliad ni ydi hi. Mae’n cymryd amser mawr i ysgrifennu llyfr o unrhyw fath ac mae Manon Eames wedi gwneud llawer o waith ymchwil. Da beth yw bod cyhoeddiad y llyfr yma wedi digwydd ar yr un amser a’r difrod i’r arwydd enwog wrth ochr yr A487. Da beth hefyd bod y difrod wedi achosi i gymaint o arwyddion tebyg gael eu peintio trwy’n gwlad. Gobeithio y bydden nhw i gyd yn para er mwyn dangos yn glir ein bod ni ‘yma o hyd’. Methu cadw ni lawr! Ewch yn ôl at eich plentyndod rŵan, amser cyn y ffôn lôn a’r pethau mae pobl ifanc yn rhoi yn eu clustiau. Ewch yn bell yn ôl i gyfnod y llyfrau I-Spy. Roedden nhw’n arbennig ar gyfer cadw plant yn brysur yn y car ac roedd llawer llyfr ar gael - I-Spy Cars, I-Spy Trees, dw i’n meddwl roedd, hyd yn oed un ar gyfer arwyddion ffordd. Dw i’n meddwl y dylen ni gael un newydd ar gyfer arwyddion protest - nid dim ond Tryweryn ond Epynt, Llangyndeyrn ac yn y blaen. Beth amdani gwmni Lolfa? Ond mae un murlun enfawr byddech chi ddim yn gweld o ffenest y car ac mae wir yn werth ei weld. Yn ystod wythnos yr Eisteddfod roedden ni’n aros yn yr Oakley Arms ym Maentwrog ac ar y bore cyntaf pan aethon ni i lawr i gael brecwast gwelsom ni llond wal o Gymreictod. Does dim angen i mi ei ddisgrifio achos dyma’r llun. Felly pan dach chi yn ardal Maentwrog nesaf peidiwch â mynd heibio. Dyma le braf i dorri’ch syched ac ar yr un pryd llenwch eich calon gyda balchder. Dyma’r murlun gorau yng Nghymru! Peth braf iawn am y dafarn/gwesty yma yw bod rhan fwyaf o’r gweinyddion yn siarad Cymraeg, ar ben hynny mae’r bwyd yn dda. Felly os dach chi eisiau gwybod mwy am Dryweryn mae’n werth prynu’r llyfr, a’i ddarllen! Nid llyfr i roi ar eich silff ydi hi. Wrth ei ddarllen byddech yn gallu cofio, nid dim ond yr enw ond y frwydr hefyd. Ac mae hynny’n bwysig. A chofiwch ymweld â’r Oakley Arms! Geirfa Chwant ariannol – financial greed Gwaith ymchwil – research work Hanfodol – essential Atalnod – full stop Difrod – damage Ffôn lôn – mobile phone Gweinyddion – staff
Cliciwch i glywed
Cofiwch Dryweryn Ers y difrod i’r wal i’r gogledd o Lanrhystud sydd yn ein hatgoffa ni i beidio anghofio Tryweryn mae llawer tebyg wedi codi dros nos. Rhai yn diflannu yn reit gyflym wrth gwrs ond llawer ‘yna o hyd’. Felly os oedd rywun neu rywrai yn meddwl y bydden ni’n cadw’n dawel, erbyn hyn maen nhw’n gwybod yn well. Gan nad oedd nifer iawn o’r Cymry sydd o gwmpas y dyddiau hyn wedi eu geni yn y pumdegau, pa mor fanwl yw eu gwybodaeth am frwydr Cwm Celyn yn erbyn grym Corfforaeth Lerpwl? Ar ôl symud o sir Fôn i fyw yng nghanol Seisnigrwydd de sir Benfro a finnau ddim wedi cyrraedd fy arddegau ar y pryd, prin iawn oedd fy ngwybodaeth am y sefyllfa. Mae llawer o raglenni wedi bod ar y teledu dros y blynyddoedd ond dim ond yn y misoedd diwethaf dw i wedi teimlo poen trigolion Capel Celyn a dod yn ymwybodol o chwant ariannol dinas Lerpwl. Doedd gan y ddinas ddim prinder o ddŵr, eisiau ei werthu i drefi tu draw i’w ffiniau oedden nhw. Un llyfr sydd wedi agor fy llygaid, llyfr reit swmpus ond peidiwch â meddwl bydd rhaid i chi sloggio eich ffordd trwyddi. Credwch chi fi bydd y llyfr yn eich tynnu trwyddi. Ffrwyth gwaith ymchwil trylwyr Manon Eames yw hi ac mae’n llyfr hanfodol ei ddarllen gan bob un sydd mewn cariad â’n gwlad fechan ni. Mi wnaeth dinas Lerpwl lwyddo yn ei chynllun ond atalnod mewn hanes oedd y trais yna yn ein herbyn. Mor hawdd oedd hi i gael yr hawl i foddi’r cwm gan roedd ein haelodau seneddol, y rhai ffyddlon beth bynnag, yn y lleiafrif. I rai aelodau doedd y peth ddim yn ddigon pwysig. Diolch byth, erbyn hyn mae gennym ein cynulliad a, beth bynnag dach chi’n meddwl am hynny, ein cynulliad ni ydi hi. Mae’n cymryd amser mawr i ysgrifennu llyfr o unrhyw fath ac mae Manon Eames wedi gwneud llawer o waith ymchwil. Da beth yw bod cyhoeddiad y llyfr yma wedi digwydd ar yr un amser a’r difrod i’r arwydd enwog wrth ochr yr A487. Da beth hefyd bod y difrod wedi achosi i gymaint o arwyddion tebyg gael eu peintio trwy’n gwlad. Gobeithio y bydden nhw i gyd yn para er mwyn dangos yn glir ein bod ni ‘yma o hyd’. Methu cadw ni lawr! Ewch yn ôl at eich plentyndod rŵan, amser cyn y ffôn lôn a’r pethau mae pobl ifanc yn rhoi yn eu clustiau. Ewch yn bell yn ôl i gyfnod y llyfrau I-Spy. Roedden nhw’n arbennig ar gyfer cadw plant yn brysur yn y car ac roedd llawer llyfr ar gael - I-Spy Cars, I-Spy Trees, dw i’n meddwl roedd, hyd yn oed un ar gyfer arwyddion ffordd. Dw i’n meddwl y dylen ni gael un newydd ar gyfer arwyddion protest - nid dim ond Tryweryn ond Epynt, Llangyndeyrn ac yn y blaen. Beth amdani gwmni Lolfa? Ond mae un murlun enfawr byddech chi ddim yn gweld o ffenest y car ac mae wir yn werth ei weld. Yn ystod wythnos yr Eisteddfod roedden ni’n aros yn yr Oakley Arms ym Maentwrog ac ar y bore cyntaf pan aethon ni i lawr i gael brecwast gwelsom ni llond wal o Gymreictod. Does dim angen i mi ei ddisgrifio achos dyma’r llun. Felly pan dach chi yn ardal Maentwrog nesaf peidiwch â mynd heibio. Dyma le braf i dorri’ch syched ac ar yr un pryd llenwch eich calon gyda balchder. Dyma’r murlun gorau yng Nghymru! Peth braf iawn am y dafarn/gwesty yma yw bod rhan fwyaf o’r gweinyddion yn siarad Cymraeg, ar ben hynny mae’r bwyd yn dda. Felly os dach chi eisiau gwybod mwy am Dryweryn mae’n werth prynu’r llyfr, a’i ddarllen! Nid llyfr i roi ar eich silff ydi hi. Wrth ei ddarllen byddech yn gallu cofio, nid dim ond yr enw ond y frwydr hefyd. Ac mae hynny’n bwysig. A chofiwch ymweld â’r Oakley Arms! Geirfa Chwant ariannol – financial greed Gwaith ymchwil – research work Hanfodol – essential Atalnod – full stop Difrod – damage Ffôn lôn – mobile phone Gweinyddion – staff